 |
 “Sizi bir şeyden men ettiğim zaman ondan kesinlikle kaçının. Bir şey emrettiğimde ise, onu gücünüz yettiğince yerine getirin." (Hz. Muhammed (sav)(Buhari, İ'tisam)
Peygamber Efendimiz (sav)’in, Kuran hükümlerinin rehberi olan üstün ahlakını ve sünnetlerini öğrenmek, müminler için son derece önemli bir konudur. Peygamberimiz (sav), bir sözünde şöyle buyurmuştur:
"Ruhumu kudret altında tutan Allah'a yemin ederim ki cennete sadece güzel ahlak sahipleri girer".
Peygamber Efendimiz (sav), Rabbimiz’in "… ancak o, Allah'ın Resûlü ve peygamberlerin sonuncusudur." (Ahzab Suresi, 40) ayetiyle bildirdiği gibi insanlar için gönderilen son peygamberdir. Yüce Allah'ın en son hak kitabını vahyettiği, güzel ahlakı, takvası, Allah'a olan yakınlığı ile insanlara örnek kıldığı ve Rabbimiz’in Katında üstünlüğü olan Sevgili Peygamberimiz (sav), müminlerin dostu, en yakını ve velisidir.
Yüce Allah, "Gerçek şu ki, Biz senin üzerine 'oldukça ağır' bir söz (vahy) bırakacağız." (Müzzemmil Suresi, 5) ayetiyle de bildirdiği gibi son peygamber olan Hz. Muhammed (sav)'e önemli bir sorumluluk vermiştir. Peygamberimiz (sav) ise, Allah'a olan güçlü imanı ile, Allah'ın kendisine verdiği sorumluluğu en ihlaslı şekilde yerine getirmiş, kendisinden sonra Kuran ahlakını yaşama konusunda mirasçı kılınan müminlere “Size iki şey bırakıyorum ki, onlara tutunduğunuz müddetçe asla dalâlete düşmezsiniz: Allah'ın Kitabı ve Peygamberi'nin sünneti." (Kütüb-i Sitte, Muhtasarı Tercüme ve Şerhi, Prof. Dr. İbrahim Canan, 2. cilt, Akçağ Yayınları, Ankara, s. 328) buyurmuşlardır.
Peygamber Efendimiz (sav)’in Sünnetinin Önemi
Rabbimiz'in "Bugün size dininizi kemale erdirdim, üzerinizdeki nimetimi tamamladım ve size din olarak İslam'ı seçip-beğendim..." (Maide Suresi, 3) ayetiyle de bildirdiği gibi İslam dini "son hak din"dir. İman edenler Yüce Allah'ın rızasını, rahmetini ve cennetini kazanmak için nasıl bir ahlak göstermeleri gerektiğini; nelerden sakınıp nelere dikkat etmeleri gerektiğini; haram ve helalleri; kısaca Allah'ın hoşnut olacağını umdukları bir yaşamın nasıl olması gerektiğini tüm ayrıntıları ile Kuran ayetlerinden öğrenirler.
Rabbimiz'in tüm inananlara bir diğer rahmeti ve lütfu ise Peygamber Efendimiz (sav)'in sünnetidir. Peygamberimiz (sav)’in sünneti Kuran’ın bir açıklaması ve en güzel uygulama şeklidir. Allah'ın Kuran-ı Kerim'de “Ve şüphesiz sen, pek büyük bir ahlak üzerindesin.” (Kalem Suresi, 4) ayetiyle üstün ahlakını haber verdiği, Hz. Ayşe'nin "O'nun ahlakı Kuran'dan ibarettir" dediği Resulullah (sav)'in söz ve davranışlarının önemi ise, tüm müminler için doğruyu gösteren, hikmetli bir örnek teşkil etmesinden kaynaklanmaktadır. Bir kişi, O'nu örnek almadığı takdirde güzel ahlaktan uzak kalacağı gibi, dünya ve ahiret saadetini de elde edemeyecektir. Dolayısıyla Sevgili Peygamberimiz (sav)’e indirilen Kuran'ın hükümlerini ve onun mirası olan sünneti her zamanki zenginlik ve canlılığıyla uygulamak bir insanı kurtuluşa ve gerçek manevi huzura götürecek tek yoldur.
Peki Kuran-ı Kerim’de "... Resul size ne verirse artık onu alın, sizi neden sakındırırsa artık ondan sakının ve Allah'tan korkun..." (Haşr Suresi, 7) ayetiyle bildirilen Peygamber Efendimiz (sav)’in öğrettiği bu uygulamalar nelerdir?
Peygamber Efendimiz (sav)’in Sünnetinin Önemi
- Peygamberimiz (sav) Kuran'da birçok ayette bildirildiği gibi insanların rızasını gözetmeden, insanlardan çekinmeden sadece Allah'ın bildirdiklerine uymuş ve Allah’a hiçbir şeyi şirk koşmamıştır.
"Ümmetim hakkında en çok korktuğum şey, Allah'a ortak koşma suçu işlemeleridir…" (İbn-i Mace)
- Hangi koşullarda olursa olsun, daima Allah'a teslim olmuş, O'nun yarattığı her şeyde bir hayır ve güzellik olduğunu bilmiştir.
“Mümin kişinin durumu ne kadar şaşırtıcıdır. Zira her işi onun için bir hayırdır. Bu durum, sadece mümine hastır, başkasına değil: Ona memnun olacağı bir şey gelse şükreder, bu ise hayırdır; bir zarar gelse sabreder, bu da hayırdır.” (Kütüb-i Sitte, Muhtasarı Tercüme ve Şerhi, Prof. Dr. İbrahim Canan, 2. cilt)
- Her durumda Allah'a yönelerek Allah'ın yardımını istemiş ve müminlere de sabrı ve tevekkülü tavsiye etmiştir.
"Kim Allah'a tevekkül ederse kalbindeki dağınıklığı önlemeye Allah yeter." (İbn-i Mace)
- Peygamberimiz (sav) hayatı boyunca her kültürden ve karakterden insanla tek tek ilgilenmiş, eksiklerini ve hatalarını düzeltmek için onları uyarmış, temizliklerinden imanda derinleşmelerine kadar onlara her türlü konuda yol göstermiştir. Onun bu şefkatli, hoşgörülü, anlayışlı, ince düşünceli ve sabırlı tavrı, birçok insanın kalbinin İslam ahlakına ısınmasına, Allah’a ve Peygamberimiz (sav)'e büyük bir içtenlik ve sevgi ile bağlanmalarına vesile olmuştur.
"... Huzurunda oturan herkese mübarek yüzünden nasibini verir, iltifat buyururdu. Bu yüzden huzurundaki herkes onun nezdinde kendisinden daha değerlisi olmadığı düşüncesine kapılırdı. Evet onun oturuşu, dinleyişi, sözleri, güzel latifeleri ve teveccühü hep nezdinde oturanlar içindi. Bununla birlikte onun meclisi tevazu ve emniyet meclisiydi…” (Tirmizi, Taberani; Huccetü'l İslam İmam Gazali, İhya'u Ulum'id-din, 2. cilt)
- Peygamberimiz (sav), hem Müslümanlar arasında verdiği hükümlerle, hem diğer din, dil, ırk ve kavimlerden olan kişilere karşı adil tutumuyla, zengin, fakir ayırmaksızın herkese eşit davranmasıyla tüm insanlar için çok büyük bir örnek olmuştur.
“Ey insanlar dikkat ediniz! Rabbiniz tektir. Arabın, Arab olmayana, Arab olmayanın Arab'a, siyahın kırmızıya, kırmızının siyaha, takvadan öte, hiçbir üstünlüğü yoktur. Şüphesiz Allah Teala Katında en üstününüz, Allah Teala'dan en çok korkanınızdır.”( Müsned-i Ahmed b. Hanbel, 5/411)
- Peygamberimiz (sav), bir konuyu anlatırken, müminlere öğüt verirken, insanlara seslenirken veya dua ederken, hep Rabbimiz’i en yüce ve en güzel isimleri ile anmış, Yüce Allah’ın gücünü, üstünlüğünü ve büyüklüğünü zikretmiştir.
Allah'ım! Rahmetine muhtacım, halimi arzediyorum. (İhtiyacım ve fakrim sebebiyledir ki) ey işlere hükmedip yerine getiren, kalplerin ihtiyacını görüp şifâyâb (şifa veren) kılan Rabbim! Denizlerin aralarını ayırdığın gibi benimle cehennem azabının arasını da ayırmanı, helâke (yok olmaya) dâvetten, kabir azabından korumanı diliyorum. (Tirmizi, Daavât 30)
- Peygamberimiz (sav) tebliğinde her zaman çok tevazulu bir tutum izlemiş, kavmine, kendisinin Allah'a kul olan bir insan olduğunu, kurtuluşa ermek için her ortam ve koşulda tevazu sahibi olmak ve Allah'a yönelip dua etmek gerektiğini vurgulamıştır.
"Allah güzeldir ve güzelliği sever. Kibir ise hakkı inkar etmek ve insanları küçük görmektir." (Müslim, Tirmizi)
- Peygamberimiz (sav) Allah'ın emrine uyarak (Al-i İmran Suresi, 159) müminlerle istişare etmiş, onların da fikirlerini aldıktan sonra kararlarını vermiş ve sonucu için Allah'a tevekkül etmiştir.
"Kim bir işe girişmek ister de o hususta Müslüman biri ile müşavere ederse Allah onu işlerin en doğrusunda muvaffak kılar." (Kütüb-i Sitte, Muhtasarı Tercüme ve Şerhi, Prof. Dr. İbrahim Canan, 16. cilt)
- Peygamberimiz (sav) kalp ve ahlak temizliği kadar beden, giysi, mekan ve yediği yiyeceklerin temizliğine de önem vermiş, müminleri de bu konuda uyarıp teşvik etmiştir.
"Şüphe yok ki Yüce Allah temizdir, temizliği sever. İkramı boldur, ikramı sever. Cömerttir, cömertliği sever. Artık evlerinizin çevresini temiz tutun."( Et-Tıbbün Nebavi s.216)
Peygamber Efendimiz(sav)’in Sünnetinin Gerçek Sahibi Müminlerdir
Tüm hayatı müminler için güzel bir örnek oluşturan Peygamberimiz (sav) yalnızca birkaçına yer verdiğimiz bu üstün ahlak özellikleri ile, müminlerin üzerlerinden yüklerini almış, Kuran ahlakının nasıl yaşanması gerektiğini bizzat kendi yaşantısı ile göstererek onlara cennete giden kurtuluş yolunu açmıştır. Sevgili Peygamberimiz (sav)’in Kuran-ı Kerim’den sonra müminlere bıraktığı en değerli miras Kuran ahlakını yaşama konusundaki titizliğidir. Kendi yaşantısı ile örnek olan Peygamberimiz (sav)’in yaptıklarına uyan müminler de Allah’ın izniyle kurtuluş yollarına ulaşırlar. Konuyla ilgili bir Kuran ayeti şöyledir:
“De ki: “Eğer siz Allah’ı seviyorsanız bana uyun; Allah da sizi sevsin ve günahlarınızı bağışlasın. Allah bağışlayandır, esirgeyendir.”” (Al-i İmran Suresi, 31)
Unutulmamalıdır ki; Peygamberimiz (sav)'in takipçisi olan ve bu değerli mirası devralan müminlerin de, hem tüm insanlığa güzel ahlakları ve ihlaslı çabaları ile örnek olmaları hem de diğer insanlara tebliğ yaparak onları Kuran ahlakına davet etmeleri gerekir. Böyle bir tavır üstünlüğü gösterildiği takdirde Allah Peygamberimiz (sav)'e nasıl yardım ettiyse, ona destek olanlara da yardım edecek ve yollarını açarak, onlara umulmadık başarılar verecektir. (Maide Suresi, 56) En önemlisi de Peygamber Efendimiz (sav)'in ahlakını örnek alarak, Rabbimiz’in rızasını, rahmetini ve cennetini kazanabilmeyi umut etmek mümkün olacaktır. Nitekim Peygamber Efendimiz (sav) "Ruhumu kudret altında tutan Allah'a yemin ederim ki cennete sadece güzel ahlak sahipleri girer" hadis-i şerifinde bu gerçeğe açıkça dikkat çekerek müminler için güzel ahlakın önemini vurgulamıştır.
Peygamber Efendimiz (sav) sünnetine uyanları şu şekilde müjdelemektedir:
"Kim, sünnetimi ihya ederse, beni ihya etmiş olur. Kim beni ihya ederse cennette benimle beraberdir." (Tirmizi)
“Kim Resûl’e itaat ederse, gerçekte Allah'a itaat etmiş olur. Kim de yüz çevirirse, Biz seni onların üzerine koruyucu göndermedik.” (Nisa Suresi, 80)
Peygamber Efendimiz (sav)’in Sünneti Hakkında İslam Alimlerinin Görüşleri
“Cennet ile sünnet aynı konumdadır. Zira ahirette cennete giren, dünyada sünnete sarılan kurtulur." (Tefsiru Kurtubi, xıı, 365)
İmam Malik de sünneti Nuh Aleyhisselamın gemisine benzetmiş ve "Kim ona binerse, kurtulur, kim binmezse boğulur" demiştir. (Süyuti, Miftahu'l Cenne, s. 53-54)
Bu makale, İlmi Araştırma Dergisi 36. sayı (Haziran 2007) 30. sayfada yayınlanmıştır.
Bu makale şu lisanlarda da mevcuttur; Bulgarca.
Bu eser 1.964 kez incelendi.
|
|
|
